च्याउमा सबैभन्दा बढी भुसुनाको समस्या देखिने गरेको छ । पराल पाक्ने गरेर हाल्दा र च्याउको टहरामा जाली राख्दा भुसुनाको समस्या समाधान हुनसक्ने शर्माको भनाइ छ । उनले भने, ‘जाली राख्न महँगो नभए पनि धेरै किसानलाई यसको ज्ञान छैन ।’ जाली सबैतिर र सहज रूपमा पाइने भए पनि किसानलाई जालीको प्रयोगबारे थाहा छैन ।
काठमाडौं उपत्यकामा एकातिर धानखेती कम हुँदै गएको छ भने एर्कातिर च्याउ खेतीतर्फ किसानको आकर्षण बढ्दा परालको अभाव भएको छ । किसानले परम्परागत रूपमा फलामको भाँडामा पराल पकाउँदा पर्याप्त उत्पादन लिनसकेका छैनन् । विकसित देशमा फोहोरबाट च्याउको उत्पादन हुने गरेको छ । शर्माले भने, ‘हामीले पनि फोहोरबाट च्याउ उत्पादन गर्न सके फोहोर व्यवस्थापन र परालको अभाव हुँदैन । यसबाट किसानले मनग्य आम्दानी लिनसक्छन् ।’
च्याउको माग बढेसँगै व्यावसायिक रूपमा च्याउखेती गर्ने किसानको सङ्ख्या बढिरहेको छ । केही वर्ष पहिलेसम्म गोलभेंडालगायत तरकारीखेती गरिरहेका किसानसमेत अहिले च्याउखेतीतर्फ आकर्षित भएका छन् । नेपालमा मुख्य गरेर गोब्रे, कन्ये र सिताके च्याउखेती हुँदै आएको छ । रासस
